• Vakantiehuizen
• Faciliteiten
• Omgeving
• Aanbiedingen

Tholen

Rond het gors draait de wereld door

Het Rammegors tussen Tholen en Sint Philipsland is een enclave in een drukke wereld. Mensgemaakte natuur: eerst zout, nu zoet, straks weer zout.

Meteen aan de westkant wordt er hard gereden over de Krabbenkreekdam. Aan de noordkant is de N657 naar Sint Philipsland een onnatuurlijke, lawaaierige grens. En oostelijk, aan de Brabantse kant, ploegen binnenvaarders door het Schelde-Rijnkanaal.

In de tang
Opzichter Kees van der Meer (59) van Staatsbosbeheer is fervent fietser en loper. Hij weet uit ervaring wat rust is. En dat stilte oorverdovend kan zijn. Daarop hoef je hier niet te rekenen, zegt hij.

Hier, dat is het natuurgebied het Rammegors, helemaal aan de noordoostelijke kant van Tholen. Ingeklemd tussen Schelde-Rijnkanaal en Krabbenkreek. Maar meer nog in de tang van allerlei auto- en scheepvaartwegen. Als er eens even geen vrachtwagen, tractor of binnenvaartschip voorbijkomt, vliegt er wel een vliegtuig over. Het Rammegors maakt zich nooit los van de bewoonde wereld.

Het allermooiste tsjoeketsjoek
Kees van der Meer beaamt het, als hij zegt dat we niet meteen in het spannendste natuurgebied van Zeeland gaan wandelen. Je moet er een beetje gevoel voor ontwikkelen. Hij heeft dat overigens wel gedaan. Na een vakantiefietstocht langs de Maas merkte hij dat het tsjoeketsjoek van de binnenvaartschepen, zoals we dat nu achter de dijk horen, hier verreweg het mooiste klinkt.

Lekker beschut wandelen
Er zijn meerdere overgangen om de wandeling te beginnen. Je loopt een rondje, dus het maakt niet uit welke. Wij beginnen aan de noordwestkant. Twee kilometer, zegt Van der Meer. Zo staat het inderdaad in de foldertjes.

Een uur en drie kwartier later kijken we elkaar eens aan. Als dit twee kilometer was... Hij kan het thuis opzoeken. Vijf kilometer, laat hij de volgende dag weten.

Grote delen van het wandelpad lopen langs rietvelden. Lekker beschut. Op een septemberdag dat het vrijwel windstil is en de zon zich laat gelden, voelt het gauw zomers. Als je eigen meteorologische klok volop richting gure herfst en chocolademelk wijst, is het even wennen.

Zoetwatermoeras
Het Rammegors hoort bij de gebieden achterin de Oosterschelde, die als gevolg van de deltawerken zoet zijn geworden. Tot 1971 was het een intergetijdegebied, met schorren, slikken en platen.

Na aanleg van de Krabbenkreekdam en het Schelde-Rijnkanaal werd het zoute water buiten gehouden. Eerst had Rijkswaterstaat de 150 hectare in gebruik als baggerspeciedepot. Toen dat niet meer nodig was, kreeg natuurlijke ontwikkeling voorrang en werd Staatsbosbeheer eigenaar.

Onze wandeling begint op een houten plankier. Het Rammegors is een zoetwatermoeras. In een open stukje aan de noordkant herinnert een lichtbaken aan de tijd dat de Oosterschelde nog niet was buitengesloten.

Baardmannetjes en shetlandpony’s
Zoals gezegd: veel riet, maar ook dichte wilgenbegroeiing. Goed voor vogels als het baardmannetje, de blauwborst. Ook de roerdomp voelt zich thuis in overjarig riet. Vanaf de dijk langs het kanaal naar Antwerpen biedt het middengedeelte van het gors plotseling uitnodigend uitzicht. Het water is een restant van de Krabbenkreek.

We spotten zo'n dertig Shetlandpony's. De groep wordt regelmatig verjongd, de bij de groep horende hengst zorgt voor gemiddeld twintig veulens per jaar. Er lopen ook nog enkele tientallen koeien, waaronder twee Schotse hooglanders. Begrazing is noodzakelijk om het terrein open te houden.

Vogelkijkhut
Het wandelpad loopt om het eigenlijke natuurgebied heen. Het is te nat om er bezoekers in te laten, zegt Van der Meer. Het gevolg is dat je als bezoeker wel een beetje een buitenstaander blijft. De aanwezigheid van vogelkijkhut De Steltkluut kan daaraan niet veel veranderen.

Terreinbeheerders moeten regelmatig maaien om de kijkgaten vrij te houden. Opschriften vertellen dat behalve vogelaars ook jongeren de hut weten te vinden. Van der Meer is niet zo gelukkig met de locatie, hij ziet de houten keet liever op de kanaaldijk, zodat de kijkgaten minder op het wandelpad gericht zijn.

Dronken van de bessen!
Reeën, ransuilen, vossen, wie geduld heeft maakt kans op verrassende ontmoetingen. In het gebied nestelen minstens vijf paar bruine kiekendieven. We zien een buizerd zweven. In het dichter begroeide gedeelte – met duindoorn en berk – voelen echte bosvogels als de tjiftjaf en de winterkoning zich thuis.

Bessen van wilde rozen leveren vitamine c voor trekvogels. In het voorjaar zijn de vruchten van de duindoorn in trek. Doorgeschoten bessen gaan gisten, als vogels die eten kunnen ze – zegt Van der Meer – echt aangeschoten raken.

Toch weer zout…
Hoe natuurlijk het allemaal ook mag ogen, kenners weten dat zout water een rijkere flora en fauna oplevert. De plannen om in de Krabbenkreekdam een doorlaat te maken, zijn feitelijk rond.

Door een buis van vijftien meter breed en twee meter hoog zou het zoute water weer in het gebied terugkomen, met vloed anderhalve meter hoger dan het huidige peil. Ongeveer de helft van het totale natuurgebied zou zo weer zout worden. Het plan is er, nu moet er alleen nog budget gevonden worden. Dan hoort het Rammegors weer echt bij de Oosterschelde.

Bron: PZC (2008)

Zoek uw vakantie en boek veilig gemakkelijk en snel.